Franchisesprookjes?
Héél, héél lang geleden toen er nog geen sprake was van franchiseovereenkomsten met pré- en postcontractuele plichten, de Nederlandse Mededingingautoriteit nog uitgevonden moest worden, er geen Europese Erecode Franchising bestond en, wellicht nog lastiger om voor te stellen, er ook geen Nederlandse Franchise Vereniging opgericht was, bestond franchising toen al? Of waren er alleen maar samenwerkingssprookjes?  Welnee, diep in de middeleeuwen was Franchising er al. Het hield een ‘zakelijke transactie' in. Toegegeven dan, franchise was wellicht nog niet het totaal zakelijk samenwerkingssysteem zoals we dat nu kennen, maar het bestond wel.

Karel de Grote
Franchise, afkomstig als woord uit de tijd van Karel de Grote stond als term voor ‘vrijstelling', ‘recht' of ‘plicht'. Later, eind 19-de eeuw gebuikten organisaties als Coca Cola, Singer naaimachines, maar ook dichter bij huis, een kruidenier als Edah franchising om samen met anderen te ondernemen binnen een soort van ‘business format systeem'.

Vele soorten franchise
Wanneer je nu kijkt naar aantallen franchisevestigingen in Nederland, formules, maar ook systemen die naast franchise bestaan die eigenlijk soortgenoten zijn als het vrijwillig filiaalbedrijf of de coöperatieve franchise, dan kun je maar een conclusie trekken; ‘samenwerking van zelfstandig ondernemers en het werken binnen en met een formule zal alleen maar toe blijven nemen.

Franchiseregels.....
Als franchising al lang bestaat, zijn al die randfenomenen rondom franchising  zoals we die nu kennen dan wel echt nodig. En dan bedoel ik de specifieke regelgeving, ook op EU-niveau, Erecodes of arbitragecommissies. Al die regels ..zijn die wel nodig?

Te dikke contracten
Waarom moeten we zulke dikke contracten opstellen met soms wel 350 pagina's (Wendy's)? Contracten die overlopen met, voor de doorsnee ondernemer niet te begrijpen, regels die aangeven wat er allemaal moet gebeuren als iets niet volgens afspraak gebeurt?

‘Back to franchise basics'
Ik pleit graag voor een samenwerking tussen ondernemers op basis van eenvoudige aloude waarden als ‘afspraak is afspraak', ‘eerlijk zaken doen', ‘als je samen verdient dan kun je samen delen, ‘als je samen niet presteert dan deel je de ellende' of als de samenwerking niet gaat zoals partijen gedacht hadden ‘ praat de situatie door en onderneem iets om naar betere tijden toe te werken.

Een betere franchisesamenleving
De praktijk is vaak als volgt; de éne samenwerkende partij legt het loodje terwijl de ander vrolijk met een nieuwe PC-truck voor komt rijden, zijn derde inmiddels, om het einde van de samenwerking mede te delen. Daarmee ontneemt hij letterlijk de ‘andere partij' de kans om zakelijk te herstellen en erger nog hem daarbij ook nog eens de ogen uitsteekt.

Mijn boodschap; iedereen binnen een franchisesamenwerking moet de positieve wil en daadkracht hebben om samen het beste uit de samenwerking te halen. Als dat gebeurt, dan komt het allemaal goed.

Drs. Hein E.V. van Baalen, Directeur European Franchise Consultants